در كلام احدى ديده نشده و اطلاعات تراجمى آن مرحوم بسيار محدود و اگر فرضا در كتابيكه در دسترس نيست تاريخ مزبور را پيدا كرده بود على القاعده مأخذ آن را نشان ميداد . مرحوم قمى در ترجمه ابن نديم عين عبارات مقدمه را كه يكى از فضلا مصر براى چاپ الفهرست در مصر نوشته شده وارد نموده بدون اينكه كوچكترين تغييرى در عبارات آن داده باشد . فقط مقدارى او اواسط مقدمه را اسقاط كرده است - در آن مقدمه تاريخ ولادت را بطور تحقيق بيان نكرده ، فقط از بعض كلمات ابن نديم بطور تقريب مطلبى نوشته ، از جمله ابن نديم دربارهء مرزبانى نقل كرده - و ذكر - ابن نديم - فى ترجمة - المرزبانى آن مولده كان فى جمادى الاخرة 297 الخ و مرحوم قمى خيال كرده است كه مرجع ضمير - مولده - ابن نديم مىباشد و آن را سال و ماه تاريخ ابن نديم پنداشته است . 2 - ابن نديم دربارهء ابوطالب انبارى ( صفحهء 366 ) نوشته كه از فرقه بابوشيه بوده از اين فرقه در هيچ يك از كتب ملل و نحل اسمى برده نشده ، و در ترجمه هم به اين معنا توجه داده شده كه ممكن است بابوشيه محرف - بوباشيه - باشد چون در ترجمه انبارى كلمهء بوباش آمده ؛ ولى ظاهرا كلمه بابوشيه محرف ناووسيه است زيرا شيخ طوسى در كتاب فهرست در بسيارى از موارد از فهرست ابن نديم استفاده كرده و در مواردى بدون ذكر اسم عبارت ابن نديم را ذكر كرده فقط در مورد بابوشيه - ناووسيه ذكر كرده است . 3 - بابيه حشويه ( ص 335 ) ظاهرا نابته حشويه است چنان كه زمخشرى در اساس - البلاغه نوشته : وهذا قول التابتة والنوابت هم الحشويه . 4 - در صفحه 413 بن جريح آمده و صحيح آن بن جريچ با جيم اول و آخر است . 5 - در صفحه 350 - ابوطاهر حسن بن ابوسعيد جنانى آمده و صحيح آن جنابى با باء بعد از الف است . فاضل دانشمند آقاى جلال الدين همانى استاد دانشكده ادبيات راجع بدهويه وششويه وپاراى از اغلاط متن عربى چاپ مصر شرحى مرقوم داشته اند كه عينا نقل مىشود . بسمه تعالى شأنه . . . آقاى تجدد 1 امرفرموده بوديد نظر خود را در باره جملهء : - كيف تصنع بدهويه وششويه - كتاب الفهرست ابن النديم صفحه 338 طبع مصر سنه 1348 ه‍ بنويسم به نظر حقير در كلمه ششويه تحريف شده و صحيح آن - بيستويه - است مركب از : - بيست * ويه - يعنى بيست يك يا - يك بيستم و از اين جهت است كه آن را به - نصف عشر - ترجمه و تبديل كرده بودند .

--> 1 - كلمات تفخيى نامه ايشان را حذف نموديم .